5 dakika okuma · Güncelleme:
İçindekiler
- Bir Yıl Boyunca Kullanılmayan Telefonlara IMEI Engeli
- 31 Aralık 2026 Tarihine Dikkat
- Telefonu Açmak veya Wi-Fi’ye Bağlanmak Yeterli mi?
- Kapatılan Telefonlar Yeniden Kullanıma Açılabilecek
- IMEI Sorgulaması Nasıl Yapılır?
- İkinci El Telefon Alacaklar da Kontrol Etmeli
- Yedek Telefon Sahiplerine Önemli Hatırlatma
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından uygulanan IMEI düzenlemesi, uzun süredir kullanılmayan cep telefonlarını yeniden gündeme taşıdı. Kesintisiz bir yıl boyunca mobil şebekelerden hizmet almayan cihazların IMEI kayıtları kapatılabilecek. Özellikle evlerinde yedek telefon bulunduran vatandaşların, şebeke bağlantılarını kontrol etmeleri gerekiyor.
Türkiye’de cep telefonu kullanıcılarını yakından ilgilendiren önemli bir uygulama, 2026 yılının sonuna yaklaşılırken yeniden gündeme geldi. BTK tarafından yürütülen Mobil Cihaz Kayıt Sistemi (MCKS) kapsamında, uzun süre kullanılmayan telefonların elektronik kimlik bilgileri siyah listeye alınabiliyor.
SON TV’nin gündeme taşıdığı düzenleme, özellikle eski telefonlarını çekmecelerde saklayan, acil durumlar için yedek cihaz bulunduran ve uzun süredir SIM kart kullanmayan vatandaşları ilgilendiriyor.
Bir Yıl Boyunca Kullanılmayan Telefonlara IMEI Engeli
Elektronik Kimlik Bilgisini Haiz Cihazların Kayıt Altına Alınmasına Dair Yönetmelik uyarınca, son sinyal aldığı tarihten itibaren kesintisiz bir yıl boyunca mobil haberleşme şebekelerinden hizmet almayan cihazların IMEI numaraları siyah listeye alınabiliyor.
Bu durumda cihazın Türkiye’deki mobil operatörler üzerinden arama yapması, kısa mesaj göndermesi ve hücresel internet hizmetlerinden yararlanması engellenebiliyor.
Uygulama, telefonun fiziksel olarak bozulması anlamına gelmiyor. Ancak IMEI kaydının kullanıma kapatılması, cihazın mobil iletişim özelliklerinden yararlanılmasını engelleyebiliyor.
31 Aralık 2026 Tarihine Dikkat
2026 yılı boyunca hiçbir mobil operatör şebekesine bağlanmamış cep telefonları, bir yıllık kullanım dışı kalma süresini doldurmaları halinde kayıt engeliyle karşılaşabilecek.
Bu nedenle 31 Aralık 2026 tarihi, yıl boyunca kullanılmayan telefonlar açısından önem taşıyor.
Bununla birlikte düzenleme, bütün telefonların aynı gün kapatılmasını öngörmüyor. Mevzuatta esas alınan ölçüt, cihazın son sinyal aldığı tarihten itibaren kesintisiz bir yıl boyunca elektronik haberleşme hizmeti almamış olması.
Dolayısıyla cihazların durumu, son kullanım tarihlerine göre farklılık gösterebiliyor.
Telefonu Açmak veya Wi-Fi’ye Bağlanmak Yeterli mi?
Düzenlemede dikkat edilmesi gereken en önemli ayrıntılardan biri, telefonun açık olmasıyla mobil şebekede kullanılması arasındaki fark.
Uzun süredir kullanılmayan bir cihazın yalnızca şarj edilmesi, açılması veya kablosuz internet ağına bağlanması, mobil operatör üzerinden hizmet aldığı anlamına gelmiyor.
Bu nedenle yedek olarak saklanan telefonların aktif bir SIM kart veya uygun e-SIM üzerinden mobil şebekeye bağlanması önem taşıyor.
Cihaz üzerinden telefon görüşmesi yapılması, SMS gönderilmesi veya mobil veri bağlantısının kullanılması, şebeke kullanımının gerçekleşmesine yardımcı olabiliyor. Ancak bu işlemler, IMEI kaydının mutlaka açık kalacağına ilişkin tek başına kesin bir güvence oluşturmuyor.
Kapatılan Telefonlar Yeniden Kullanıma Açılabilecek
IMEI kaydı kullanım dışı bırakılan telefonlar için yeniden kayıt imkânı da bulunuyor.
BTK düzenlemesine göre, bir yıl boyunca kullanılmadığı gerekçesiyle siyah listeye alınan cihazların son kullanıcıları, e-Devlet üzerinden yeniden kayıt başvurusunda bulunabiliyor.
Başvurular, sistemde yer alan kullanıcı ve cihaz bilgilerinin kontrol edilmesinin ardından değerlendiriliyor. Gerekli şartların sağlanması ve incelemenin olumlu sonuçlanması durumunda cihazın IMEI kaydı yeniden aktif hale getirilebiliyor.
Ayrıca 2 Temmuz 2026 tarihinde yapılan mevzuat değişikliğiyle, cihazın yeniden bir abone numarası üzerinden kullanılması halinde operatör tarafından BTK’ye bildirim yapılmasına ilişkin süreç düzenlendi.
Bu bildirim sonrasında gerçekleştirilen kontrollerin olumlu sonuçlanması durumunda da cihaz yeniden kayıtlı hale getirilebiliyor.
IMEI Sorgulaması Nasıl Yapılır?
Telefonlarının kayıt durumunu öğrenmek isteyen vatandaşlar, e-Devlet üzerinden sunulan BTK hizmetlerinden yararlanabiliyor.
Bunun için öncelikle cep telefonunun arama ekranına *#06# kodunun girilmesi gerekiyor. Ekranda görüntülenen 15 haneli IMEI numarası, cihazın elektronik kimlik bilgisini oluşturuyor.
Ardından e-Devlet sistemindeki IMEI Sorgulama hizmeti kullanılarak cihazın mevcut kayıt durumu öğrenilebiliyor.
Bir yıl veya daha uzun süre kullanılmadığı için kayıt dışı duruma alınan cihazlar için ise e-Devlet’teki “1 Yıl ve Üzeri Kullanılmayan Cihaz Kimlik Bilgilerinin Tekrar Kayıt Altına Alınması” hizmetinden başvuru yapılabiliyor.
İkinci El Telefon Alacaklar da Kontrol Etmeli
Düzenleme yalnızca mevcut telefon sahiplerini değil, ikinci el cihaz satın almayı planlayan vatandaşları da ilgilendiriyor.
Uzun süre kullanılmamış bir telefonun satın alınmasından önce IMEI durumunun sorgulanması, ileride yaşanabilecek şebeke bağlantısı sorunlarının önlenmesi açısından önem taşıyor.
Özellikle cihazın kayıt bilgilerinin geçmiş kullanıcıyla ilişkilendirilmesi gereken durumlarda, yeniden aktivasyon işlemleri için ek inceleme veya başvuru gerekebiliyor.
Bu nedenle vatandaşların ikinci el telefon satın almadan önce cihazın IMEI numarasını kontrol etmesi ve kayıt durumunu doğrulaması öneriliyor.
Yedek Telefon Sahiplerine Önemli Hatırlatma
BTK’nin uyguladığı sistem, uzun süre kullanılmayan cihazların elektronik kimlik bilgilerinin güncel tutulmasını amaçlıyor.
Evlerinde eski telefon bulunduran vatandaşların, cihazlarının mobil şebeke bağlantısını ve IMEI kayıt durumunu belirli aralıklarla kontrol etmeleri önem taşıyor.
Özellikle acil durumlarda kullanılmak üzere saklanan telefonların ihtiyaç duyulduğu anda şebekeye bağlanamaması, kullanıcılar açısından beklenmedik sorunlara yol açabiliyor.
Bu nedenle yedek telefonların yalnızca çalışır durumda olması değil, mobil operatörler üzerinden iletişim kurabilecek kayıt durumunda bulunması da önem taşıyor.



