Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, çocukların dijital dünyada karşılaştığı riskleri azaltmak amacıyla önemli bir adım atmaya hazırlanıyor. 15 yaş altındaki çocuklara sosyal medya yasağı getiren düzenlemeyi içeren torba yasa teklifinin ay sonunda Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulması planlanıyor.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, kabine toplantısının ardından yaptığı açıklamada, uzun süredir üzerinde çalışılan düzenlemenin Meclis gündemine taşınacağını duyurdu. Göktaş, teklifin temel amacının çocukları dijital platformlardaki zararlı içeriklerden korumak olduğunu vurguladı.
Sosyal ağ sağlayıcılara yeni yükümlülükler geliyor
Hazırlanan teklife göre sosyal medya şirketleri, 15 yaşından küçük çocuklara hizmet sunamayacak ve bu yaş grubuna hesap açılmasına izin vermeyecek. Bununla birlikte platformların, çocukların zararlı içeriklere maruz kalmasını önleyecek etkili filtreleme sistemleri kurması da zorunlu hale gelecek.
Bakan Göktaş, düzenlemenin hazırlanma sürecinde geniş bir istişare yürütüldüğünü belirterek, “Yaklaşık 1,5 yıldır uzmanlar, akademisyenler, sosyal medya platformları, sivil toplum kuruluşları, aileler ve çocuklarla birlikte çalışıyoruz. Çocuklarımızın ticari bir meta olarak görülmesine izin vermemeliyiz” ifadelerini kullandı.
Dünyadaki örnekler yakından incelendi
Göktaş, birçok ülkenin çocukları dijital risklerden korumak için benzer adımlar attığını hatırlattı. Özellikle Avustralya’nın 16 yaş altına sosyal medya yasağı getiren ilk ülke olduğuna dikkat çekti.
Avustralya’da yürürlüğe giren düzenlemeyle Facebook, Instagram, TikTok, Snapchat, YouTube, Reddit, X ve Twitch gibi platformlar, 16 yaş altındaki kullanıcıların hesaplarını kapatmakla yükümlü tutuluyor. Kurallara uymayan şirketlere ise 49,5 milyon Avustralya dolarına kadar para cezası uygulanıyor.
Dünya genelinde yaş sınırları yükseliyor
Avustralya’nın attığı adım, küresel ölçekte de yankı buldu. Birçok ülke sosyal medya kullanımına ilişkin yaş sınırlarını yükseltmeye ya da daha sıkı doğrulama sistemleri getirmeye hazırlanıyor.
-
İngiltere: Online Safety Act ile platformlara çocukları zararlı içerikten koruma sorumluluğu yüklendi.
-
Danimarka: 15 yaş altına genel yasak planlanıyor, ebeveynlere sınırlı izin yetkisi verilmesi gündemde.
-
Malezya: 2026’dan itibaren 16 yaş altına yasak uygulanacak.
-
Fransa: 15 yaş altı hesaplar için ebeveyn onayı zorunlu.
-
Almanya ve İtalya: Küçükler için ebeveyn izni şartı bulunuyor.
-
Çin: “Minor mode” ile yaşa göre ekran süresi kısıtlamaları uygulanıyor.
-
Norveç: Alt yaş sınırının 15’e çıkarılması tartışılıyor.
-
ABD: Federal düzeyde 13 yaş altına veri toplama sınırlaması var, eyaletler daha sıkı kurallar için girişimde bulunuyor.
-
Avrupa Parlamentosu: Sosyal medya için asgari yaş sınırının 16’ya çıkarılmasını önerdi.
Türkiye’de Meclis’e sunulması beklenen düzenleme, bu küresel eğilimin bir parçası olarak görülürken, çocukların dijital güvenliği konusunda yeni bir dönemin kapısını aralamayı hedefliyor.
