Kadıköy Rıhtım’da yeşil alan olarak kullanılan dolgu alana yapılması planlanan cami projesinde, yerel mahkemenin iptal kararı istinaf aşamasında bozuldu. İstanbul Bölge İdare Mahkemesi’nin kararıyla proje yeniden geçerlilik kazanırken, Mimarlar Odası hukuki mücadelenin Danıştay’da süreceğini açıkladı.
Kadıköy sahil hattında uzun yıllardır kamusal yeşil alan olarak kullanılan dolgu alan üzerinde planlanan cami projesiyle ilgili yargı sürecinde önemli bir gelişme yaşandı. Daha önce yerel mahkeme tarafından iptal edilen imar planları, istinaf mahkemesinin kararıyla yeniden yürürlüğe girdi. Karar, hem yerel yönetim hem de meslek odaları açısından yeni bir hukuki sürecin kapısını araladı.
Söz konusu proje, 2015 yılında İstanbul Müftülüğü’nün başvurusu sonrasında gündeme gelmiş, 2017’de koruma kurulu onaylarıyla planlama süreci ilerlemişti. Ancak Kadıköy Belediyesi tarafından açılan dava üzerine proje yargıya taşınmıştı. İstanbul 3. İdare Mahkemesi, 2024 yılında bilirkişi raporlarını esas alarak imar planlarını iptal etmişti.
İstinaf mahkemesinden iptali bozan karar
Yerel mahkemenin bu kararı, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi tarafından incelendi. Mahkeme, 15 Aralık 2025 tarihli kararında iptali bozarak davanın reddine hükmetti. Böylece cami projesine ilişkin planlar hukuken yeniden geçerlilik kazandı.
İstinaf kararında, planların usul ve yetki yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirmesi öne çıktı. Özellikle kıyı alanlarında cami yapılarının Kıyı Kanunu’ndaki bazı sınırlamalardan muaf tutulabileceğine ilişkin yorumlar, kararın temel dayanaklarından biri oldu.
Mimarlar Odası: “Bilimsel uyarılar göz ardı edildi”
Kararın ardından Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi, yazılı bir açıklama yaparak istinaf kararına tepki gösterdi. Açıklamada, yerel mahkemenin iptal kararına dayanak oluşturan bilirkişi raporlarının bilimsel ve teknik açıdan ciddi uyarılar içerdiği, ancak bu uyarıların istinaf incelemesinde dikkate alınmadığı savunuldu.
Odaya göre bilirkişi raporlarında; proje alanının yoğun yaya ve araç trafiği, altyapı kapasitesi, kıyı alanının kamusal kullanımı ve çevresel etkilerinin yeterince değerlendirilmediği açıkça ortaya konmuştu. Ayrıca, camiyle birlikte planlanan yer altı otoparkının, tescilli ağaçların bulunduğu koruma alanıyla çakıştığı ve bu durumun alanı yaya odaklı bir kamusal mekândan taşıt ağırlıklı bir kullanıma dönüştürebileceği vurgulanmıştı.
Kent silueti ve Haydarpaşa vurgusu
Bilirkişi raporlarında dikkat çekilen bir diğer başlık ise kent silueti oldu. Raporda, projenin Kadıköy’ün simgesel koyu ve Haydarpaşa Garı ile kuracağı görsel ilişkinin kapsamlı biçimde ele alınmadığı belirtildi. Anadolu Yakası’nın genel siluetine etkiler ile karşı kıyıdaki tarihi yarımada ve anıtsal yapılarla oluşabilecek görsel etkileşimin değerlendirme dışı bırakıldığı ifade edildi.
Yerel mahkemenin iptal kararında da bu eksikliklere atıf yapılmış, rıhtım çevresinde yürüme mesafesinde birden fazla caminin bulunduğu hatırlatılmıştı. Rapora göre, Sultan III. Mustafa İskele Camisi yaklaşık 400 metre, Osman Ağa, Kethüda Çarşı ve Cafer Ağa camileri ise yaklaşık 500 metre mesafede yer alıyordu. Buna rağmen, yeni bir cami ihtiyacına ilişkin planlama gerekçesinin yeterince ortaya konulmadığı değerlendirilmişti.
Hukuki süreç Danıştay’a taşınıyor
Mimarlar Odası, istinaf kararının ardından hukuki mücadelenin sona ermediğini vurguladı. Açıklamada, kararın hukuka ve şehircilik ilkelerine aykırı olduğu savunularak Danıştay nezdinde temyiz başvurusu yapılacağı bildirildi. Oda, Kadıköy Rıhtım’ın kamusal niteliğinin ve kıyı alanlarının korunmasının takipçisi olacaklarını duyurdu.
Öte yandan, istinaf kararının yürürlükte olması nedeniyle cami projesinin önünde şu aşamada hukuki bir engel bulunmuyor. Ancak Danıştay’dan çıkacak olası bir karar, projenin geleceğini yeniden şekillendirebilecek.
News
Gündem
Gündem
Gündem
Gündem
Gündem
Gündem
