Yeni Trafik Cezaları Yürürlükte: Rekor Artışlar Geldi, Ehliyete El Koyma ve Trafikten Men Yaygınlaştı

Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Karayolları Trafik Kanunu’ndaki değişiklikle trafik cezaları tarihi seviyelere çıktı. Saldırgan sürüşten alkollü araç kullanmaya, sahte plakadan “dur” ihtarına uymamaya kadar birçok ihlalde yüksek para cezalarının yanı sıra ehliyete el koyma, trafikten men ve bazı durumlarda ehliyet iptali uygulanacak.

Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Karayolları Trafik Kanunu’ndaki değişiklikle trafik cezaları tarihi seviyelere çıktı. Saldırgan sürüşten alkollü araç kullanmaya, sahte plakadan “dur” ihtarına uymamaya kadar birçok ihlalde yüksek para cezalarının yanı sıra ehliyete el koyma, trafikten men ve bazı durumlarda ehliyet iptali uygulanacak.

Karayolları Trafik Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girdi. Yeni düzenleme; özellikle trafikte tehlike yaratan davranışları, saldırgan sürüşü, plaka oyunlarını, ehliyetsiz araç kullanımını ve kural ihlallerini teşvik eden paylaşımları hedef alıyor. Bu kapsamda para cezalarında “tarihi” artışa gidilirken, birçok maddede ehliyete el koyma ve aracın trafikten men edilmesi gibi ek yaptırımlar da devreye alındı.

Düzenlemeyle birlikte denetim yetkileri ve tescil süreçlerinde de yeni kurallar getirildi. Otoyollardan sorumlu birimlerde görevli trafik zabıtası, sorumluluk sahasıyla sınırlı olmak üzere İçişleri Bakanı’nın uygun görmesi halinde genel zabıta olarak da görevlendirilebilecek. Trafik zabıtasının bulunmadığı ya da yetersiz olduğu yerlerde ise genel zabıta, kendi sorumluluk bölgesine göre trafiği düzenleme ve trafik suçlarına el koyma yetkisiyle görev yapabilecek.

Tescil ve trafikten men: Yeni süreler ve ağırlaştırılan cezalar

Kanuna göre, elektronik ortamda tescili mümkün olan araçların satış tarihinden itibaren 3 iş günü içinde tescil edilmesi zorunlu hale getirilecek. Araç sahibinin vefatı halinde mirasçıların, vefat tarihinden itibaren 90 gün içinde tescil kuruluşuna başvurup adlarına tescil belgesi almaları gerekecek. Bu süre dolduktan sonra araç mirasçılar adına tescil edilmeden kara yoluna çıkarılırsa sürücüye 3 bin TL idari para cezası verilecek ve araç tescil tamamlanana kadar trafikten men edilecek.

Araçların tescil belgesi ve tescil plakası alınmadan kara yollarına çıkarılması halinde uygulanan idari para cezası 46 bin TL’ye yükseltildi. Hurdaya çıkarılmış araçların kullanılması durumunda da sürücülere 46 bin TL ceza uygulanacak.

Plaka ihlalleri: 4 bin TL’den 280 bin TL’ye uzanan tarife

Plaka ihlallerine yönelik yaptırımlar en sert başlıklardan biri oldu:

Öte yandan sürücü belgesi geri alma işlemlerinin kanunda belirlenen görevlilerce yapılacağı, geri alınan ehliyetlerin iade edilebilmesi için kanun kapsamındaki idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şartının aranacağı düzenlendi.

Saldırgan sürüşe 180 bin TL: Takip, araçtan inme ve psikoteknik şartı

Yeni düzenlemenin en dikkat çeken maddelerinden biri saldırgan sürüşe yönelik yaptırımlar oldu. Trafikte saldırı amacıyla başka bir aracı ısrarla takip eden veya bu amaçla araçtan inen sürücülere:

uygulanacak.

“Dur” ihtarına uymayana 200 bin TL, makas ve ters yöne 90 bin TL

Denetimlerde polisin uyarı ve işaretlerine rağmen “dur” ikazına uymayarak kaçanlara:

yaptırımı getirildi.

Trafiği tehlikeye sokacak şekilde ardı ardına şerit değiştirme (kamuoyunda “makas”), otoyollarda veya yerleşim yeri dışındaki bölünmüş yollarda ters istikamette sürüş ve konvoy/münferit şekilde trafiği keyfi hareketlerle durdurma eylemlerinin her biri için:

uygulanacağı belirtildi. (Kanunda öngörülen usule uygun toplantı ve gösteriler sırasında yolun kapatılmasının kabahat oluşturmayacağı da ayrıca düzenlendi.)

Alkollü ve uyuşturucu etkisinde araç kullanımı: Kademeli artış, iptal ve 5 yıl el koyma

Alkollü araç kullanmanın cezası önemli ölçüde yükseldi:

Uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücülere:

uygulanacak. Ayrıca Türk Ceza Kanunu hükümlerinin de devreye gireceği belirtildi.

Alkol/uyuşturucu tespiti için ölçüm yaptırmayı reddeden sürücülere ise:

yaptırımı öngörüldü.

Ehliyetsiz araç kullanımı: 40 bin TL, iptal/geri alma sonrası direksiyona 200 bin TL

Sürücü belgesi olmadan araç kullananlara 40 bin TL ceza verilecek. Ehliyeti geçici olarak geri alınmasına rağmen, tedbiren geri alınmasına rağmen ya da ehliyeti iptal edildiği halde araç kullananlara 200 bin TL idari para cezası uygulanacak. Ayrıca bu kişilere araç kullandıran işletene/araç sahibine tescil plakası üzerinden 40 bin TL ceza kesilecek.

Kırmızı ışıkta tekrar eden ihlale kademeli ceza: 10 binden 80 bine, 6’da iptal

Kırmızı ışık ihlallerinde de kademeli artış uygulanacak. Son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru 1 yıl içinde:

Ayrıca 1 yıl içinde kırmızı ışık ihlalinin 6 kez tekrarlanması halinde ehliyet iptali uygulanacak. Kırmızı ışık ihlaliyle kazaya neden olan sürücülerin ehliyetleri 60 gün geri alınacak.

Drift ve akrobatik hareketlere 46 bin TL: Motosiklet dahil

“Drift atmak” olarak bilinen hareketler ile motosiklet ve motorlu bisikletlerde akrobatik sürüşler (izinli gösteriler dışında) yasaklandı. Bu ihlallerde:

uygulanacak. İhlalin tekrarında ehliyete ilişkin yaptırımların ağırlaştığı, belirli tekrar sayılarında ehliyet iptaline kadar giden süreçlerin bulunduğu da düzenlemede yer aldı.

Ayrıca yaya yolunda araç sürmenin cezası 5 bin TL olarak belirlendi.

Hız sınırı ihlallerinde yeni tarife: Yerleşim içinde 2 bin TL’den başlıyor, el koyma devreye giriyor

Hız sınırı ihlalleri yerleşim yeri içi ve dışı için yeniden düzenlendi. Yerleşim yeri içinde 6–10 km/s aşımda ceza 2 bin TL’den başlıyor; aşım arttıkça 30 bin TL’ye kadar yükseliyor. Yerleşim yeri içinde 46–55 km/s aşımda 30 gün, 56–65 km/s aşımda 60 gün, 66 km/s ve üzeri aşımda 90 gün ehliyete el koyma yaptırımı uygulanacak.

Yerleşim yeri dışında da 11–15 km/s aşımda 2 bin TL’den başlayan cezalar, 71 km/s ve üzeri aşımda 30 bin TL seviyesine çıkıyor. Yerleşim yeri dışında 51–60 km/s aşımda 30 gün, 61–70 km/s aşımda 60 gün, 71 km/s’ten fazla aşımda 90 gün ehliyete el koyma uygulanacak.

Düzenlemede ayrıca hız ölçüm cihazlarının yerini tespit eden veya sürücüyü ikaz eden cihazların imalatı, ithali ve araçta bulundurulmasına ilişkin yasak ve yüksek para cezaları da yer aldı.

Geçiş üstünlüğü, takip mesafesi, cep telefonu: Sürücülere yeni sorumluluklar

Geçiş üstünlüğü bulunan araçlara yol vermeyenlere 15 bin TL ceza uygulanacak. Ambulans, itfaiye gibi acil araçların duyulur/görülür işaretini alınca yol açmayan sürücülere 46 bin TL ceza verilecek; ehliyete 30 gün el koyma ve araca 30 gün trafikten men yaptırımı devreye girecek.

Araçlar arasındaki mesafe kuralına uymayanlara 5 bin TL; ilgili maddedeki diğer kurallara uymayanlara 1.000 TL ceza uygulanacak. Kavşak geçiş hakkı ihlallerinde ise 1.000 TL ile 5.000 TL arasında ceza öngörüldü.

Seyir halinde cep telefonu kullanımında da kademeli ceza sistemi getirildi:

Takograf, taksimetre ve hız sınırlayıcıya müdahale yasak

Yeni düzenlemeyle, yük taşımada kullanılan ve azami yüklü ağırlığı 3 bin 500 kilogramdan fazla olan araçlar ile belirli yolcu taşımacılığı araçlarında takograf, taksilerde taksimetre, belirlenen araçlarda hız sınırlayıcı bulundurma ve kullanma zorunluluğu vurgulandı. Bu cihazlara müdahale edilmesi, yanlış veri üretecek hale getirilmesi veya bu şekilde kullanılan cihazlarla araç sürülmesi yasaklandı.

ceza uygulanacağı belirtildi.

Sosyal medyada kural ihlalini övenlere 25 bin TL

Kanunla, trafik kurallarına aykırı eylemleri basın-yayın, internet, sosyal/dijital medya veya diğer elektronik araçlarla paylaşarak ihlale özendiren, görüntüleri alenen yayan veya öven kişilere 25 bin TL idari para cezası kesileceği düzenlendi.

Olay yerinden izinsiz ayrılana hapis cezası gündemde

Anlaşma hali dışında ölümlü veya yaralanmalı kazalarda, zabıtanın izni olmadan zaruret dışında olay yerinden ayrılan sürücülere 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilebilecek. Bu durumda sürücü belgesine 2 yıl süreyle el konulması da düzenlemede yer aldı.