SGK Emekli Maaşlarından Kesinti Yapabilecek. Borcu Olanların Aylığından Doğrudan Tahsilat Başlayacak
SGK emekli maaşı kesintisi uygulamasının usul ve esaslarını belirledi. Belirli SGK borçları için emekli maaşlarından onay ve icra takibi olmadan yüzde 10 kesinti yapılabilecek.
Sosyal Güvenlik Kurumu, emekli maaşları ile SGK tarafından ödenen bazı gelir ve aylıklardan doğrudan kesinti yapılmasına imkân tanıyan yeni uygulamanın usul ve esaslarını belirledi. 1 Ocak’ta yasalaşan düzenlemenin ardından hayata geçirilen uygulama kapsamında, belirli Sosyal Güvenlik Kurumu borçları için icra takibi başlatılmasına veya aylık sahibinin ayrıca onay vermesine gerek kalmadan kesinti yapılabilecek.
Yeni uygulama, SGK’den gelir veya aylık alan ve kuruma prim borcu bulunan çok sayıda kişiyi ilgilendiriyor. Düzenlemeye göre emekli aylığı, yaşlılık aylığı, malullük aylığı, ölüm aylığı ve sürekli iş göremezlik geliri gibi ödemelerden SGK alacaklarının tahsil edilmesi mümkün olacak.
SGK tarafından belirlenen esaslara göre kesinti, yalnızca kişinin kendi borçları nedeniyle değil, bazı durumlarda hak sahibi olunan kişilerden kaynaklanan prim borçları nedeniyle de uygulanabilecek. Böylece SGK alacaklarının doğrudan gelir ve aylıklardan tahsil edilmesinin önü açılmış oldu.
Emekli Maaşlarından Kesinti Nasıl Yapılacak
Yasal düzenlemede maaşlardan uygulanabilecek kesinti oranının en fazla yüzde 25 olabileceği belirtildi. Ancak uygulamada standart kesinti oranının yüzde 10 olarak uygulanacağı ifade edildi.
Bu kapsamda SGK’ye borcu bulunan bir kişinin aylığından her ay yüzde 10 oranında kesinti yapılabilecek. Kesinti işlemi için hak sahibinin onay vermesi gerekmeyecek. Ayrıca borcun tahsil edilmesi amacıyla ayrı bir icra takibi başlatılmadan doğrudan aylık üzerinden tahsilat gerçekleştirilebilecek.
Düzenlemenin, SGK’nin prim ve diğer alacaklarının daha hızlı ve düzenli biçimde tahsil edilmesini sağlaması bekleniyor. Kesinti işlemleri, borç sona erene kadar belirlenen oranlar doğrultusunda aylıklara yansıtılabilecek.
Birden Fazla Aylık Alanlardan Ayrı Ayrı Kesinti Yapılabilecek
Yeni uygulamanın dikkat çeken ayrıntılarından biri de birden fazla gelir veya aylık alan kişilerle ilgili oldu. SGK borcu bulunan bir kişinin birden fazla aylık alması durumunda, her aylıktan ayrı ayrı yüzde 10 oranında kesinti yapılabilecek.
Örneğin bir kişinin hem kendi emekliliği nedeniyle yaşlılık aylığı hem de hak sahibi olması nedeniyle ölüm aylığı alması halinde, düzenlemede belirtilen şartların oluşması durumunda iki aylık üzerinden de ayrı kesinti uygulanabilecek.
Ancak borcun hangi kişi üzerinden kaynaklandığı kesinti yapılacak aylıkların belirlenmesinde etkili olacak. Borç, yalnızca borçlu kişi üzerinden bağlanan gelir ve aylıklardan tahsil edilecek. Başka bir kişi üzerinden bağlanan ve borçlu kişiyle bağlantısı bulunmayan ödemelerden kesinti yapılmayacak.
Kimlerin Maaşından Kesinti Yapılabilecek
SGK tarafından belirlenen yeni uygulama, farklı statülerde gelir ve aylık alan kişileri kapsıyor. Düzenlemeye göre iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle sürekli iş göremezlik geliri alanların ödemelerinden kesinti yapılabilecek.
Yaşlılık aylığı, malullük aylığı, vazife malullüğü aylığı ve emekli aylığı alan kişiler de uygulama kapsamında yer alacak. Bu kişilerin SGK’ye prim veya başka bir kapsamda borçlarının bulunması halinde aylıklarından doğrudan tahsilat yapılabilecek.
Aylık bağlandıktan sonra genel sağlık sigortası prim borcu ortaya çıkan kişiler de kesinti uygulanabilecek gruplar arasında bulunuyor. Genel sağlık sigortası borcunun sonradan tespit edilmesi veya oluşması halinde, borcun emekli maaşı ya da ilgili aylık üzerinden tahsil edilmesi mümkün olabilecek.
Çalışırken hayatını kaybeden sigortalıların hak sahipleri de yeni uygulamadan etkilenebilecek. Vefat eden sigortalı üzerinden gelir veya aylık alan eş, çocuk, anne ve babaya yapılan ödemeler, düzenlemede belirtilen şartlar doğrultusunda kesintiye tabi tutulabilecek.
Ölüm aylığı alan ve aynı zamanda kendi adına SGK borcu bulunan hak sahiplerinin aylıklarından da kesinti yapılabilecek. Bu durumda kesinti, hak sahibinin kendi adına bulunan borç nedeniyle uygulanacak.
Hangi Ödemelerden SGK Kesintisi Yapılabilecek
SGK alacaklarının tahsil edilebileceği ödemeler arasında sürekli iş göremezlik geliri bulunuyor. İş kazası veya meslek hastalığı sonucunda çalışma gücünü kaybeden kişilere bağlanan bu gelir, borç bulunması halinde kesintiye tabi olabilecek.
Ölüm geliri ve ölüm aylığı da kesinti yapılabilecek ödemeler arasında yer alıyor. Sigortalının vefatının ardından eş, çocuk, anne veya babaya bağlanan bu ödemelerden, şartların oluşması halinde SGK borcu tahsil edilebilecek.
Yaşlılık aylığı ve emekli aylığı alan kişilerin maaşları da uygulama kapsamında bulunuyor. Bunun yanında malullük aylığı ve vazife malullüğü aylığından da doğrudan kesinti yapılabilecek.
SGK tarafından kesinti uygulanabilecek başlıca ödemeler şu şekilde sıralandı:
- Sürekli iş göremezlik geliri
- Ölüm geliri
- Yaşlılık aylığı
- Malullük aylığı
- Vazife malullüğü aylığı
- Ölüm aylığı
Kesinti İçin Emeklinin Onayı Gerekmeyecek
Yeni düzenlemenin en önemli unsurlarından biri, kesinti yapılabilmesi için emeklinin veya hak sahibinin ayrıca onay vermesinin gerekmemesi oldu. SGK, alacağın belirlenmesinin ardından ilgili gelir veya aylıktan doğrudan tahsilat yapabilecek.
Kesinti işleminden önce ayrıca icra takibi başlatılması da gerekmeyecek. Böylece borç, kurum tarafından belirlenen yöntem ve oranlar çerçevesinde doğrudan aylıktan kesilecek.
Uygulamada genel kesinti oranı yüzde 10 olarak uygulanacak. Yasal üst sınır ise yüzde 25 olacak. Birden fazla aylık alan borçluların her bir aylığı üzerinden ayrı ayrı yüzde 10 kesinti yapılabilmesi, toplam kesinti tutarının alınan aylık sayısına göre değişebilmesine neden olabilecek.
Sıkça Sorulan Sorular
Emekli maaşından en fazla ne kadar kesinti yapılabilecek
Yasal düzenlemeye göre uygulanabilecek kesinti oranı en fazla yüzde 25 olacak. Ancak standart uygulamada kesinti oranının yüzde 10 olarak uygulanacağı belirtildi.
Kesinti yapılması için emeklinin onayı alınacak mı
Hayır. Belirlenen SGK borçları için hak sahibinin onayı olmadan doğrudan gelir veya aylıktan kesinti yapılabilecek.
SGK kesintisi için icra takibi başlatılacak mı
Hayır. Düzenleme kapsamında yer alan borçların tahsil edilmesi için ayrıca icra takibi başlatılmasına gerek olmayacak.
Birden fazla aylık alanlardan nasıl kesinti yapılacak
Borçlunun birden fazla gelir veya aylık alması halinde, her aylıktan ayrı ayrı yüzde 10 oranında kesinti yapılabilecek.